Kościół św. Wincentego a Paulo w Bądkowie Kościelnym (III)

 

Kościół św. Wincentego a Paulo w Bądkowie Kościelnym (II)

 

Kościół św. Wincentego a Paulo w Bądkowie Kościelnym (I)

Parafię w Bądkowie Kościelnym erygował prawdopodobnie biskup płocki Wit z Chotela około 1190 r. 13 kwietnia 1366 r. biskup płocki Mikołaj z Gulczewa na prośbę ówczesnego proboszcza Przemysława wystawił dokument zatwierdzający przynależność wsi do parafii oraz ustalający dziesięciny przypadające proboszczowi. W 1597 r. kościół był drewniany, konsekrowany, nosił wezwanie św. Stefana i posiadał 3 ołtarze, jednak obiekt spłonął w 1641 r. Nowy kościół wzniósł w połowie XVII w. ks. Maciej Płonczyński.

W 1778 r. biskup płocki Michał Jerzy Poniatowski herbu Ciołek przekazał parafię wraz z prawem patronatu misjonarzom św. Wincentego a Paulo, którzy w 1781 r. rozpoczęli budowę obecnego, murowanego kościoła. Prace ukończono w 1790 r.; a świątynię konsekrował biskup płocki Onufry Kajetan Szembek. Umieszczono w nim 4 ołtarze, z których jeden (NMP) pochodził z poprzedniego kościoła. 

Około 1867 r. wmurowano w wejściu głównym kościoła portal wczesnobarokowy, wykonany według projektu sprzed 1632 r. Jana Baptysty Gisleniego dla kościoła benedyktynów w Płocku, ufundowany przez Zygmunta III lub Władysława IV, Marcina Szyszkowskiego – biskupa płockiego i Stanisława Starczewskiego – sufragana płockiego, oraz przez opata tamtejszych benedyktynów, których to herby zdobią ów portal; mieszczą się też w nim odrzwia z końca XVIII w., ze skośnie układanych desek nabijanych gwoździami.

W 1887 r. ks. Józef Rościszewski odnowił i przebudował kościół parafialny, nadając mu obecny kształt. Świątynia bądkowska wyposażona jest w neogotycki ołtarz główny z rzeźbioną Grupą Ukrzyżowania;  2 boczne ołtarze (późnobarokowe) poświęcone są Sercu Jezusowemu; św. św. Stefanowi i Wincentemu a Paulo. Z inicjatywy ks. Józefa Rościszewskiego pobudowano w 1926 r. dzwonnicę i ogrodzenie kościoła w tym samym stylu. 

Po II wojnie światowej kościół w Bądkowie Kościelnym był remontowany i odnawiany przez ks. Stefana Pawlika. Polichromię wykonał w 1927 r. malarz Rykaczewski.

Cerkiew Zmartwychwstania Pańskiego w Kownie

Cerkiew Zmartwychwstania Pańskiego w Kownie to historyczna świątynia prawosławna, zlokalizowana w południowej części Parku Spokoju (Ramybės parkas). Budynek został wzniesiony w 1862 roku, co czyni go najwcześniejszą murowaną budowlą na terenie dawnego cmentarza wielowyznaniowego. Plan architektoniczny obiektu zatwierdzono w 1858 roku w Głównym Zarządzie Dróg i Budynków Publicznych w Sankt Peterburgu. Cerkiew charakteryzuje się zwartą, niewielką bryłą opartą na klasycznym planie krzyża greckiego. Podczas prac budowlanych rozbudowano przedsionek (priecerkwio), nad którym wzniesiono charakterystyczną wieżyczkę (dzwonnicę). Po zniszczeniach z okresu I wojny światowej obiekt przeszedł gruntowny remont sfinansowany ze składek parafian. Odnowioną świątynię uroczyście wyświęcono w 1923 roku, przywracając ją do regularnego użytku liturgicznego. 

W latach 1923–1935 cerkiew zyskała kluczowe znaczenie, pełniąc funkcję tymczasowego soboru katedralnego całej eparchii wileńskiej i litewskiej. Status ten wynikał z faktu, że Wilno znajdowało się wówczas w granicach Polski, a Kowno było tymczasową stolicą Litwy. Gdy w 1935 roku tuż obok ukończono monumentalny, nowy sobór Zwiastowania, dotychczasowa katedra została mu podporządkowana. Od tamtego momentu cerkiew Zmartwychwstania Pańskiego zaczęła pełnić funkcję świątyni pomocniczej. Choć budynek nie imponuje ogromnymi rozmiarami, wyróżnia się skromną, harmonijną i estetyczną architekturą zewnętrzną. W okresie radzieckim władze okupacyjne zamknęły cerkiew, przekształcając jej wnętrze w magazyn materiałów archiwalnych. Na początku lat 2000. obiekt został pomyślnie zwrócony społeczności prawosławnej i poddany niezbędnej renowacji. Współcześnie ta urokliwa cerkiew stanowi cenny zabytek architektury XIX wieku oraz spokojne miejsce modlitwy w otoczeniu parkowej zieleni.

Prawosławna katedra Zwiastowania NMP w Kownie na Litwie

Sobór Zwiastowania w Kownie to historyczna, prawosławna świątynia parafialna, wzniesiona w latach 1932–1935. Budowla zlokalizowana jest w południowej części Parku Spokoju (Ramybės parkas), niedaleko kowieńskiego dworca autobusowego. Świątynia powstała w okresie międzywojennym, gdy Kowno pełniło funkcję tymczasowej stolicy niepodległej Litwy. Autorem projektu architektonicznego był znany, litewski architekt Edmundas Frykas. Projektując świątynię, architekt starał się zinterpretować i połączyć tradycyjne motywy budownictwa sakralnego dawnej Rosji. Świątynia charakteryzuje się unikalną kompozycją kopułową, która dominuje w jej bryle zewnętrznej. Koszt budowy zamknął się w kwocie około 170 tysięcy litów, a fundusze pochodziły zarówno z budżetu państwa, jak i z dobrowolnych składek wiernych. Po uroczystym wyświęceniu w kwietniu 1935 roku sobór zyskał rangę katedry eparchii wileńskiej i litewskiej. Zastąpił on w tej ważnej funkcji mniejszą, sąsiednią cerkiew Zmartwychwstania Pańskiego. 

Sobór przetrwał trudne dekady radzieckiej okupacji i w odróżnieniu od wielu innych świątyń na Litwie nie został wówczas zamknięty ani zdewastowany. Wewnątrz soboru wierni oraz turyści mogą podziwiać cenne bogactwo tradycyjnych ikon i kunsztownie wykonany ikonostas. Szczególnym skarbem świątyni jest zabytkowa, pochodząca z XVI wieku ikona, która według wierzeń słynie z cudownych uzdrowień. Architektura zewnętrzna budynku zachwyca harmonią detali, dekoracyjnymi gzymsami oraz monumentalnym wejściem. Współcześnie obiekt stanowi jedno z najważniejszych centrów życia religijnego i kulturalnego dla społeczności prawosławnej w całym regionie.

Kościół św. Trójcy w Kownie (seminaryjny)

Kościół św. Trójcy w Kownie położony jest w południowej części Starego Miasta, tuż przy Placu Ratuszowym. Budowla wznosi się w bezpośrednim sąsiedztwie dawnego pałacu Massalskich. Świątynia została zbudowana w latach 1624–1634. Głównym fundatorem kościoła był Aleksander Massalski, wojewoda miński i marszałek kowieński. Obiekt wzniesiono z przeznaczeniem dla żeńskiego zakonu bernardynek. 

Świątynia reprezentuje styl późnorenesansowy z widocznymi, wcześniejszymi elementami gotyckimi. Kościół zbudowano na planie prostokąta, a jego wnętrze jest podzielone na trzy nawy przez filary. W prezbiterium oraz nawach znajduje się dziewięć historycznych ołtarzy. W 1864 roku, po powstaniu styczniowym, władze carskie skasowały zakon bernardynek. Opuszczone zabudowania poklasztorne przekazano w 1864 roku Kowieńskiemu Seminarium Duchownemu, które funkcjonuje w tych historycznych murach do dnia dzisiejszego. 

W 1926 roku w murach świątyni doszło do pogromu polskiej ludności przez Litwinów, co zapisało się tragicznie w dziejach miasta. W latach 1938–1940 kościół przeszedł gruntowną przebudowę według projektu znanego architekta Mykolasa Songaili. Celem tych prac było powiększenie przestrzeni dla rosnącej liczby parafian. W wyniku XX-wiecznych przekształceń wnętrze kościoła zmieniło swój wystrój z bogatego barokowego na bardziej minimalistyczny. W okresie władzy radzieckiej świątynia została zamknięta i służyła celom świeckim. Po odzyskaniu niepodległości przez Litwę obiekt sakralny zwrócono wiernym oraz seminarium.

Obok kościoła św. Trójcy i Wyższego Seminarium Duchownego w Kownie, stoi dziś charakterystyczny, okazały pomnik biskupa Motiejusa Valančiusa. Upamiętnia on jego wielkie zasługi dla Kościoła, edukacji ubogich oraz litewskiego ruchu trzeźwości.

Klasztor w Pożajściu (Kowno - Litwa - II)

 

Klasztor w Pożajściu

Klasztor w Pożajściu (lit. Pažaislio vienuolynas) to największy zespół klasztorny na Litwie i jeden z najcenniejszych zabytków późnego baroku w Europie Północno-Wschodniej. Obiekt położony jest na malowniczym półwyspie nad Zalewem Kowieńskim.

Klasztor został ufundowany w drugiej połowie XVII wieku przez kanclerza wielkiego litewskiego, Krzysztofa Zygmunta Paca. Obiekt wzniesiono z przeznaczeniem dla surowego zakonu kontemplacyjnego – kamedułów. Głównym architektem tego założenia był Włoch Giovanni Battista Frediani. Prace budowlane i dekoracyjne trwały kilkadziesiąt lat, rozpoczynając się w 1667 roku. Kompleks charakteryzuje się niezwykle rzadko spotykanym, oryginalnym układem przestrzennym opartym na sześciokątach. Włoski styl architektoniczny reprezentują liczne dziedzińce, krużganki oraz falujące linie fasady. 

Kościół Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny wyróżnia się wspaniałą kopułą, która dominuje nad okolicznym krajobrazem. Wnętrza świątyni ozdobiono marmurem, sztukateriami wykonanymi przez artystów z Lombardii oraz freskami pędzla Michała Arcangelo Palloniego. Fundator i jego rodzina zostali pochowani w podziemiach klasztoru, zgodnie z ich ostatnią wolą. 

Przez lata historii klasztor ulegał zniszczeniom w czasie wojen, a także przechodził w ręce prawosławnych mnichów w okresie carskim. W czasach Związku Radzieckiego kompleks był dewastowany, służąc między innymi jako archiwum, szpital psychiatryczny oraz obóz dla młodzieży. 

W 1992 roku odrestaurowany obiekt przekazano żeńskiemu zgromadzeniu Sióstr św. Kazimierza. Obecnie na terenie klasztoru działa również muzeum historyczne oraz centrum kultury. Od 1996 roku w zabytkowych wnętrzach i ogrodach organizowany jest prestiżowy Festiwal Muzyki w Pożajściu. Otoczenie klasztoru, w tym odtworzone ogrody i pobliski las, tworzą wspaniałą enklawę ciszy i spokoju.

\

Archikatedra św. Piotra i Pawła w Kownie

Bazylika archikatedralna Świętych Apostołów Piotra i Pawła w Kownie to największa świątynia gotycka w kraju i jedyny kościół o cechach bazyliki na Litwie. Jej budowę rozpoczęto około 1408 roku z inicjatywy wielkiego księcia Witolda. Prace budowlane i renowacyjne trwały przez kolejne stulecia, co zaowocowało unikalną mieszanką stylów.

Świątynia znajduje się w samym sercu Starego Miasta w Kownie, tuż obok słynnego Ratusza. Budynek wzniesiono z czerwonej cegły, co nadaje mu surowy charakter. W architekturze obiektu wyraźnie dominuje styl gotycki, choć widoczne są w nim także elementy renesansu i baroku.

Katedra mierzy 84 metry długości, 34 metry szerokości, a jej najwyższa wieża osiąga wysokość 65 metrów.

W 1921 roku papież Benedykt XV nadał świątyni prestiżowy tytuł bazyliki mniejszej. Piękne, barokowe wnętrze pochodzi z XVIII wieku i zachwyca bogato zdobionymi ołtarzami. W podziemiach katedry spoczywa wielu wybitnych litewskich duchownych oraz znany poeta i biskup Maironis.

Świątynia jest głównym ośrodkiem życia religijnego archidiecezji kowieńskiej. Wnętrze skrywa także cenne dzieła sztuki, w tym zabytkowe obrazy i rzeźby sakralne. W 1993 roku katedrę odwiedził papież Jan Paweł II podczas swojej pielgrzymki po Litwie.